کتاب ها » صنایع دستی ایران /کد306

نویسنده آزاده توماج نیا
ناشر ساکو
تعداد صفحات ۱۷۶
قیمت ۲۰,۰۰۰ تومان

پیشگفتار

امروزه با جایگزینی ماشین‌آلات به جای انسان و محصولات ماشینی به جای محصولات دستی، یکنواختی کسالت‌آوری را در بازار شاهد هستیم. لذا آموختن هنر صنایع دستی، آشنایی با ابزارها‌ و روش‌ها‌ی ساخت، مواد لازم و غیره حائز اهمیت است.

در کتاب پیش رو سعی شده است که مفاهیم کلی از هنر ـ صنعت «صنایع دستی» برای مطالعه و آموزش در دانشگاهها‌ی علمی ـ کاربردی تهیه شود. از آنجایی که صنایع دستی ایران، بسیار جای تحقیق و تأمل دارد، این کتاب در دو بخش تدوین شده است. بخش اول که در آن چگونگی پیدایش صنایع دستی، سیر روند تاریخی برخی از صنایع دستی ایران، مراکز تحت حمایت آن در حال حاضر و اهمیت، ضرورت و چگونگی زنده نگهداشتن آثار صنایع دستی برای آیندگان به طور مختصر و مفید آمده باشد و در بخش دوم معرفی چند نمونه از صنایع دستی مهم ایران بررسی شده است که سعی شده است با معرفی آن هنرها‌، تاریخچه، اهمیت و ضرورت ماندگاری آن، گامی هرچند کوچک در راستای معرفی این هنر ـ صنعت مهم و ارزشمند تاریخ بشری برداشته شود.

کتاب حاضر، از جمع‌آوری اطلاعات مربوط به صنایع دستی ایران و جها‌ن که توسط اساتید گرانقدر این رشته وسیع هنری نوشته شده، جهت استفاده دانشجویان، محققان و علاقمندان به این رشته هنری تهیه شده است. امید است اساتید محترم و دانشجویان گرامی و علاقه‌مندان عزیز، برای بهبود انتقال مفاهیم این کتاب، با نظرات و پیشنها‌دات خود ما را یاری دهند.

آزاده توماج‌نیا  Ayna.toomaj@gmail.com

تابستان 1397

پیشگفتار 10

بخش نخست: کلیات صنایع دستی

فصل 1: معرفی صنایع دستی

صنایع دستی. 14

سه تعریف معتبر از صنایع دستی. 14

ویژگی‌ها‌ی صنایع دستی. 15

صنایع دستی، بهترین وسیله انتقال فرهنگ.. 16

راهکارها‌ی معرفی صنایع دستی ایران. 17

نقش گردشگر در معرفی صنایع دستی ایران. 17

نقش موزه‌ها‌ در تحول و ماندگاری صنایع دستی. 18

آثار نادیده گرفتن موزه‌ها‌ 18

صنایع دستى؛ هنری کاربردی.. 19

انواع هنرها‌ی کاربردی.. 20

خودآزمایی. 21

 

فصل 2: صنایع دستی ایران از آغاز تا ورود اسلام

صنایع دستی و باستانشناسی. 24

عصر حجر میانه. 24

عصر فلز 25

عصر مفرغ. 25

عصر آهن. 26

عصر مس.. 26

ویژگی‌ها‌ی صنایع دستی ایران در دوره قبل از تاریخ. 28

صنایع دستی ایران در دوره‌‌ هخامنشی. 29

ویژگی‌ها‌ی مهم هنر و صنایع دستی هخامنشی. 29

صنایع دستی ایران در دوره‌‌ اشکانیان (سلوکی) 30

صنایع دستی ایران در دوره‌‌ ساسانی. 30

خودآزمایی. 32

 

فصل 3: صنایع دستی ایران از آغاز اسلام تا معاصر

صنایع دستی ایران در دوره‌‌ آغاز اسلام تا دوره سلجوقی. 34

منسوجات.. 34

آثار فلزی.. 35

قالیبافی. 35

شیشه‌گری.. 35

صنایع دستی ایران در دوره‌‌ سلجوقی. 35

صنایع دستی ایران در دوره‌‌ ایلخانی. 38

صنایع دستی ایران در دوره‌‌ تیموری.. 39

صنایع دستی ایران در دوره‌‌ صفویان. 41

قالیبافی دوره‌‌ صفویان. 43

فلزات دوره‌‌ صفویان. 45

سایر صنایع دستی دوره صفوی.. 46

صنایع دستی ایران در دوره‌ها‌‌ی افشاریه و زندیه. 46

صنایع دستی ایران در دوره‌‌ قاجاریه. 47

خودآزمایی. 48

 

فصل 4: صنایع دستی ایران در دوره معاصر

صنایع دستی در دوران معاصر 50

کاشیکاری.. 50

قالیبافی. 51

نقاشی سنتی. 52

جلدسازی.. 53

سفالگری.. 53

نساجی سنتی. 54

فلزکاری.. 54

شیشهگری.. 55

هنرها‌ی چوبی. 55

رودوزی‌.. 55

خودآزمایی. 56

 

فصل 5: اهمیت صنایع دستی در اقتصاد و درآمدزایی

ابعاد اقتصادی و اجتماعی صنایع دستی ایران. 58

تحولات صنایع دستی در جها‌ن. 58

نقش اقتصادی صنایع دستی. 59

نقش صنایع دستی در جلوگیری از مها‌جرت روستاییان به شهر 59

نقش صنایع دستی در ازدیاد درآمد سرانه. 61

نقش صنایع دستی در تولید ملی. 61

نقش صنایع دستی در توسعه‌‌ صادرات.. 62

خودآزمایی. 64

 

فصل 6: آشنایی با سازمان‌های بین‌المللی صنایع دستی

سازمان‌ها‌ی بین‌المللی صنایع دستی. 66

شورای جها‌نی صنایع دستی (WCC) 66

مرکز بین‌المللی ترویج صنایع‌دستی (CIPA) 68

مرکز مطالعات تاریخی، هنری و فرهنگی سازمان کنفرانس اسلامی (IRCICA) 68

انجمن ترویج و توسعه‌‌ صنایع دستی. 68

نتیجه همکاری انجمن‌ها‌ی صنایع دستی جها‌ن. 69

خودآزمایی. 70

 

بخش دوم: معرفی مهمترین نمونه‌ها‌ی صنایع دستی ایران

فصل 1: دستبافته‌های داری

انواع صنایع دستی. 74

بافته‌ها‌ی داری.. 74

قالی. 74

گلیم. 75

پلاس.. 76

گلیم ساده (دو رو) 76

گلیم سوماک (یک رو) 77

دیگر انواع گلیم. 78

راهها‌ی تشخیص مرغوبیت گلیم. 79

زیلو 80

دستهبندی زیلو از نظر کاربرد و رنگ: 81

گبه. 81

جنس گبه. 82

مراحل بافت گبه. 82

طرح‌های گبه. 83

نسخه‌ها‌ی جدید و اصلاح شده 84

خودآزمایی. 85

 

فصل 2: دستبافته‌های دستگاهی، رودوزی و چاپ سنتی

دستبافته‌ها‌ی دستگاهی (نساجی سنتی) 88

پارچه‌ها‌ی دستبافت.. 88

پارچه‌ها‌ی نفیس.. 88

سایر پارچه‌ها‌ی دستبافت.. 90

رودوزی‌ها‌ی سنتی. 91

ویژگی‌های رودوزی‌ها‌ی سنتی. 92

سوزن‌دوزی بلوچ. 92

پته‌دوزی کرمان. 93

قلاب‌دوزی رشت.. 93

گلابتون‌دوزی هرمزگان. 93

دوخت داخل پارچه. 94

چشمه‌دوزی (سکمه دوزی) 94

چاپ‌ها‌ی سنتی روی پارچه. 96

چاپ قلمکار 96

چاپ کلاقها‌ی (باتیک) 97

خودآزمایی. 99

 

فصل 3: صنایع دستی مرتبط با چوب

هنرها‌ی چوب.. 102

خراطی. 102

مراحل کار خراطی. 103

شناخت محصولات خراطی مرغوب.. 103

کنده‌کاری چوب.. 104

خصوصیات کنده‌کاری خوب.. 105

انواع هنر مرتبط با چوب.. 105

منبت.. 105

طرح‌های منبت کاری.. 106

خصوصیات منبت خوب.. 106

معرق چوب.. 107

ویژگی‌ها‌ی یک معرق خوب.. 107

خاتمسازی.. 108

خصوصیات یک خاتم مرغوب.. 109

گره چینی. 110

اجزای گره 110

فرآیند ساخت گره‌چینی. 111

ابزارآلات گره‌چینی. 111

مواد اولیه. 111

مشبککاری.. 112

نازک کاری.. 112

هنرها‌ی تلفیقی چوب.. 113

منبت ـ مشبک.. 113

معرق ـ منبت.. 113

معرق ـ خاتم. 114

سایر هنرها‌ی مرتبط با چوب.. 114

کارشناسی آثار چوبی. 114

خودآزمایی. 116

 

فصل 4: هنرهای مرتبط با فلز

هنرها‌ی مرتبط با فلز 118

دواتگری.. 118

روشها‌ی ساخت ظروف در هنر دواتگری.. 119

مشخصات یک محصول دواتگری شده مرغوب.. 119

حکاکی. 120

ارزیابی آثار حکاکی خوب.. 120

قلمزنی. 121

شیوه‌ها‌ی مختلف قلمزنی. 121

ابزار قلمزنی. 121

ارزیابی آثار قلمزنی خوب.. 122

ملیله‌کاری.. 123

تشخیص یک اثر ملیله خوب و با ارزش هنری.. 123

میناکاری.. 123

انواع روش‌ها‌ی میناکاری.. 124

ویژگی‌ها‌ی مواد اولیه میناکاری.. 124

ارزیابی کیفیت یک اثر میناکاری.. 125

طلاکوبی روی فولاد 126

ارزیابی اثر طلاکوبی روی فولاد 126

فیروزه‌کوبی. 127

ارزیابی فیروزه‌کوبی. 128

زیورآلات و زینت‌آلات.. 128

ضریح‌سازی.. 130

قفل‌سازی سنتی. 131

ساخت اسلحه‌ها‌ی سرد، قندشکن، قلم‌تراش.. 132

سایر هنرها‌ی دستی مرتبط با فلز 133

خودآزمایی. 134

 

فصل 5: سفال و سرامیک

سفالگری و سرامیک سازی.. 136

تفاوت سفال و سرامیک.. 136

پیشینه سفالگری.. 137

مواد مورد نیاز برای سفالگری.. 137

ابزار کار سفالگری.. 139

روش‌ها‌ی ساخت.. 139

ارزیابی محصولات سفالی و سرامیکی خوب.. 142

نقش برجسته سفالی. 143

مراحل ساخت نقش برجسته سفالی. 145

کاشی سنتی. 145

کاشیکاری.. 146

انواع کاشی. 146

خرمهره سازی.. 149

خودآزمایی. 150

 

فصل 6: شیشه‌گری و هنرهای مرتبط با آن

شیشه‌گری.. 152

شیشهها‌ی تراش دار 154

مات کردن شیشه. 156

آبگز کردن. 156

شیشهها‌ی نقاشی شده (شیشهها‌ی منقوش) 157

شیشهها‌ی نقش دار و تراش دار 158

شیشهها‌ی با تلفیق فلز (شیشه دور فلز) 158

شیشه بارفتن. 158

شیشهها‌ی دو پوست و سه پوست.. 158

ارزیابی محصولات شیشه‌ها‌ی دست‌ساز 159

ارزیابی کیفیت آثار شیشها‌ی ساده دست‌ساز 160

ارزیابی کیفیت شیشه‌ها‌ی مات.. 160

ارزیابی کیفیت شیشه‌ها‌ی نقش دار 161

ارزیابی کیفیت شیشه‌ها‌ی با تلفیق فلز 161

ارزیابی کیفیت شیشه‌ها‌ی تراش دار 161

خودآزمایی. 163

 

فصل 7: طراحی و نقاشی سنتی ایران و دیگر هنرهای صنایع دستی

طراحی و نقاشی سنتی. 166

نگارگری کتاب.. 166

تذهیب.. 167

تشعیر 168

نقاشی گل و مرغ. 168

طراحی سنتی. 169

نقوش سنتی. 169

تنوع نقوش.. 170

انواع دیگر هنرها‌ی صنایع دستی. 171

خودآزمایی. 174

کتابنامه  175

نویسنده آزاده توماج نیا
ناشر ساکو
نوبت چاپ یکم
شابک 978-600-479-039-0
قطع کتاب وزیری
تعداد صفحات ۱۷۶
قیمت ۲۰,۰۰۰ تومان
زبان کتاب فارسی
تاریخ ثبت در سایت ۴ مهر ۱۳۹۷
شما میتوانید از طریق فرم زیر نظر خود را بیان نمایید:

نام
ایمیل
نظر شما
کد امنیتی (حروف بزرگ و کوچک یکسان است)

دسته بندی موضوعی